آهو

آهو

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
غزال
Rhim Gazelle
طبقه‌بندی علمی
فرمانرو:جانوران
شاخه:طنابداران
رده:پستانداران
راسته:جفت‌سمان
تیره:گاوسانان
زیرخانواده:Antilopinae
سرده:آهو یا غزال
Blainville, 1816
گونه‌ها

چندین گونه، متن را ببینید

آهو یا غزال شامل گونه‌های زیادی از بزکوهی و سرده غزال است و یا در گذشته چنین در نظر گرفته می‌شد. آهوها به عنوان جانورانی چابک شناخته می‌شوند. آن‌ها می‌توانند ناگهانی سرعت خود را به ۹۷ کیلومتر یا ۶۰ مایل در ساعت برساند و یا هنگام دویدن سرعت خود را در ۴۸ کیلومتر (۳۰ مایل) در ساعت نگه دارد.[۱]آهوها بیشتر در صحراها، مرغزارها (زمین‌های چمن) و ساوانای آفریقا، جنوب غرب آسیا، آسیای میانه و شبه‌قاره هند دیده می‌شوند. این جانور بیشتر به صورت گله‌ای زندگی می‌کنند و از گیاهان نرم و لطیف و برگ‌ها می‌خورد و کمتر به گیاهان خشن رو می‌آورد.

آهوها اندام به نسبت کوچکی دارند. بلندی بیشتر آن‌ها تا شانه، میان ۶۱ تا ۱۱۰ سانتی متر (۲ تا ۳٫۵ پا) است و رنگ آن‌ها قهوه‌ای مایل به زرد است.

آهوها در سه سرده غزال، اودورکاس و نانجر دسته بندی می‌شوند. سرده غزال‌ها ۱۳ گونه دارند که چهار گونهٔ آن‌ها منقرض شده‌است (آهوی قرمز، آهوی عربی، آهوی ملکهٔ سبا و آهوی سعودی) و بیشتر آهوهایی که جان سالم به در برده‌اند در خطر نابودی اند. آن‌هایی که نزدیک ترین خویشاوندی را به سرده غزال (غزال‌های اصلی) دارند عبارتند از آهوهای تبتی، مغولی (گونه‌هایی از نژاد پروکاپرا) سیاه آسیایی یا سرویکاپرا، ایمپالای و اسپرینگباک آفریقایی است.

یکی از انواع معروف آفریقایی آهوها، آهوی تامسون است (تامسون اودورکاس) بلندی آن‌ها تا شانه ۵۲ تا ۶۷ سانتی متر (۲۰ تا ۲۶ اینچ) و رنگ آن‌ها قهوه‌ای و سپید همراه با یک نوار سیاه‌است. نرهای آن‌ها شاخ‌های بلند و بیشتر خمیده دارند. آرام تر می‌دوند ولی پرش‌های بلندی پیش از گریز دارند. این جانور در خطر حیوانات درنده مانند شیرها یا یوزپلنگها است.

آهوی تامسون

ریشه‌شناسی[ویرایش]

واژهٔ Gazelle یا غزال در ریشهٔ عربی است[۲] که نخستین بار وارد زبان فرانسوی میانه و سپس در نزدیکی‌های سال ۱۶۰۰ از فرانسوی وارد انگلیسی شد.[۳] مردمان عرب به صورت سنّتی به شکار آهو می‌رفتند. این جانور در ادبیات عرب نماد زیبایی زنان بوده‌است.[۴] برخی زبان شناسان بر این باورند که واژهٔ غزل که گونه‌ای شعر در ادبیات عاشقانه‌است بیشتر به دلیل همانندسازی زیبایی معشوق و آهو به یکدیگر، این چنین نامگذاری شده‌است.[۵] در داستان‌ها گفته می‌شود که خلیفهعبدالملک مروان (۶۴۶ تا ۷۰۵) یک بار یک آهو را به دلیل شباهتش به معشوقش آزاد کرده‌است.[۵]

گونه‌ها[ویرایش]

آهوها در سه سرده (جنس) و چندین گونه دسته بندی می‌شوند،[۲] در ادامه چند گونه از آن‌ها آمده‌است:

منابع[ویرایش]

  1. پرش به بالا↑ "Gazelle". The Columbia Electronic Encyclopedia, 6th ed. 2007, Columbia University Press.
  2. ↑ پرش به بالا به:۲٫۰ ۲٫۱ Walter, Henriette; Fawcett, Peter D. (1994). Peter D. Fawcett. ed. French inside out: the worldwide development of the French language in the past, the present and the future (Illustrated ed.). Routledge. p. 66. ISBN 0-415-07669-2, 9780415076692.
  3. پرش به بالا↑ Merriam-Webster - Gazelle, Accessed: December 22, 2009
  4. پرش به بالا↑ Behrens-billAbouseif, Doris (1999). Beauty in Arabic culture (Illustrated ed.). Markus Wiener Publishers. p. 53. ISBN 1-55876-199-3, 9781558761995.
  5. ↑ پرش به بالا به:۵٫۰ ۵٫۱ Necipoğlu, Gülru (1997). Gülru Necipoğlu. ed. Muqarnas: An Annual on the Visual Culture of the Islamic World (Illustrated ed.). BRILL.ISBN 90-04-10872-6, 9789004108721.
جستجو در ویکی‌گفتاوردمجموعه‌ای از گفتاوردهای مربوط به آهو در ویکی‌گفتاورد موجود است.
جستجو در ویکی‌واژهمعنای واژهٔ «آهو» را درویکی‌واژه ببینید.
+ نوشته شده در دوشنبه ششم آبان ۱۳۹۲ ساعت 11:25 توسط مهدی  | 

آهو در ادبیات

آهو در شعر فارسی                                                        

«آهو از دام‌اندرون آواز داد// پاسخ گرزه به دانش بازداد»

رودکی

  • «آهو همی گرازد، گردن همی فرازد// گه سوی کوه تازد گه سوی راغ و صحرا»
  • «از حسرت آن دیدهٔ چون دیدهٔ آهو// این دیده نه درخواب نه بیدار چو خرگوش»
  • «اکنون فکنده‌بینی از ترک تا یمن// یک چندگاه زیر پی آهوان سمن»
  • «ببایست بر کوه آتش گذشت// به من زار بگریست آهو به دشت»
  • «بپریم تا مرغ جادو شویم// بپوییم و در چاره آهو شویم»
  • «بخارید گوش، آهو اندر زمان// خدنگی نهاد آن زمان در کمان// سر و گوش و پایش به یک‌جای دوخت// بر آن آهو آزاده را دل بسوخت»
  • «بدان دژ درون رفت مرد دلیر// چنان چون سوی آهوان نر شیر»
  • «بزرگان به بازی به باغ آمدند// همه میش و آهو به راغ آمدند»
  • «بود مصاف تو ای چرخ با شکسته‌دلان// همیشه شیر تو آهوی لنگ می گیرد»
  • «به آهو می‌کنی غوغا که بگریز// به تازی هی زنی اندر دویدن// الهی راست گویم فتنه از توست// ولیک از تـرس نتوانم جکیدن// اگـر ریگی به کفش خود نداری// چرا بایست شیطان آفریدن»
  • «به بال و پر چو هزبری به خشم و کین چو پلنگ// به خال و خط چو تذروی به دست و پا چو غزال»
  • «به پیش‌اندر آمدش آهو دو جفت// جوانمرد خندان به آزاده گفت// کدام آهو افکنده خواهی به تیر// که ماده جوان است و همتاش پیر// چنین گفت آزاده کای شیرمرد// به آهو نجویند مردان نبرد// وزآن پس هیون را برانگیز تیز// چو آهو ز جنگ تو گیرد گریز»
  • «به گوش یکی آهو اندرفکند// پسند آمدش بود جای پسند»
  • «چپ و راست گفتی که جادو شده‌ست// به آورد تازنده آهو شده‌ست»
  • «چو بستی نرگسش را پرده خواب// شدی با شمع همدم در تب و تاب// دو مست آهوی خود را تا سحرگاه// چرانیدی به باغ حسن آن ماه»
  • «چو پیلان به زور و چو مرغان به پر// چو ماهی به دریا چو آهو به بر»
  • «چو زان بگذری سنگلاخ است و دشت// که آهو برآن برنیارد گذشت»
  • «چون نهاد او پهند را نیکو// قید شد در پهند او آهو»
  • «دگر سو سرخس و بیابان به پیش// گله گشته بر دشت آهو و میش»
  • «دلا ز شاخ آهو هرگز مدار چشم ثمر»
  • «دیدی آن جانور که زاید مشک// نامش آهو و او همه هنر است؟»
  • «سگ تازی که آهوگیر گردد// بگیرد آهوش چون پیر گردد»
  • «صحرای سنگ‌روی و کُه و سنگلاخ را// از سم آهوان و گوزنان شیار کرد»
  • «فرستاده گفت ای خداوند رخش// به دشت آهوی ناگرفته مبخش»
  • «قلاده به زر هشتصد بود سگ// که در دشت آهو گرفتی به تگ»
  • «کی شناسد قیمت و مقدار دُر بی‌معرفت// کی شناسد قدر مشک آهوی خرخیز و ختن؟»
  • «گشاده به رو، چرب‌دستی و زور// کمان‌مهرهٔ آهو و شیر و گور»
  • «گوزن است اگر آهوی دلبر است// شکاری چنین درخور مهتر است»
  • «نوازنده‌بلبل به باغ اندرون// گرازنده آهو به راغ اندرون»
  • «نه اندر شکاری که گور افکنی// وگر آهوان را بشور افکنی»
  • «نیم چو آهو کز کشور دگر بچرد// نهد معطر نافه به کشور دیگر// بسان بازم کش بداری اندر بند// شکار پیش تو آرد چو بازیابد پر»
  • «همه دشت پر خرگه و خیمه گشت// از انبوه آهو سراسیمه گشت»
  • «همه کوه نخجیر و آهو به دشت// چو این شهر بینی نباید گذشت»
  • «همی کرد نخجیر آهو نخست// ره شیر و جنگ پلنگان نجست// کنون نزد او جنگ شیر ژیان// همانست و نخجیر آهو همان»

ویکی پدیا

+ نوشته شده در دوشنبه ششم آبان ۱۳۹۲ ساعت 12:5 توسط مهدی  | 

عکس



آهو، منطقه حفاظت شده مند

آهو، منطقه حفاظت شده کالمند

آهو، پناهگاه حیات وحش شیراحمد

آهو

آهو، پناهگاه حیات وحش شیر احمد، عکس از بهنام قربانی

آهو، پناهگاه حیات وحش شیر احمد، عکس از بهنام قربانی

آهو، پناهگاه حیات وحش شیر احمد، عکس از بهنام قربانی

آهو، پناهگاه حیات وحش شیر احمد، عکس از بهنام قربانی

آهو، پناهگاه حیات وحش شیر احمد، عکس از بهنام قربانی

+ نوشته شده در دوشنبه ششم آبان ۱۳۹۲ ساعت 11:59 توسط مهدی  | 

Gazelle


From Wikipedia, the free encyclopedia

This article is about the antelope species. For other uses, see Gazelle (disambiguation).
Gazelle
Rhim gazelle
Scientific classification
Kingdom:Animalia
Phylum:Chordata
Class:Mammalia
Order:Artiodactyla
Family:Bovidae
Subfamily:Antilopinae
Genus:Gazella
Blainville, 1816
Species

Several, see text

A gazelle is any of many antelope species in the genus Gazella, or formerly considered to belong to it. Six species are included in two genera,Eudorcas and Nanger, which were formerly considered subgenera. The genus Procapra has also been considered a subgenus of Gazella, and its members are also referred to as gazelles, though they are not dealt with in this article.

Gazelles are known as swift animals – some are able to run at bursts as high as 60 mph (97 km/h), or run at a sustained speed of 30 mph (48 km/h).[1]Gazelles are mostly found in the deserts, grasslands, and savannas of Africa, but they are also found in southwest and central Asia, and the Indian subcontinent. They tend to live in herds and will eat less coarse, easily digestible plants and leaves.

Gazelles are rather small antelopes, most standing 2–3.5 ft (61–110 cm) high at the shoulder, and are generally fawn-colored.

The gazelle genera are Gazella, Eudorcas, and Nanger. The taxonomy of these genera is a confused one, and the classification of species and subspecies has been an unsettled issue. Currently, the genus Gazella is widely considered to contain about 13 species.[citation needed] Four further species are extinct – the red gazelle, the Arabian gazelle, the Queen of Sheba's gazelle, and the Saudi gazelle. Most surviving gazelle species are considered threatened to varying degrees. Closely related to the true gazelles are the Tibetan and Mongolian gazelles (species of the genus Procapra), the Blackbuck of Asia, and the African Springbok.

One widely familiar gazelle is the African species Thomson's gazelle (Eudorcas thomsoni), which is around 60 to 80 cm (24 to 31 in) in height at the shoulder and is coloured brown and white with a distinguishing black stripe. The males have long, often curved, horns. Like many other prey species, Tommies and Springboks (as they are familiarly called) exhibit a distinctive behaviour of stotting (running and jumping high before fleeing) when they are threatened by predators, such as Cheetahs.

Etymology and name[edit]

Gazelle is derived from the Persian name ġazāl.[2] The first Romance language to adopt it was Middle French, and the word entered the English language around 1600 from the French.[3] Arab people traditionally hunted the gazelle. Appreciated for its grace, it is a symbol most commonly associated in Arabic literature with female beauty.[4] One of the traditional themes of Arabic love poetry involves comparing the gazelle with the beloved, and linguists theorize ghazal, the word for love poetry in Arabic, is related to the word for gazelle.[5] It is related that the Caliph Abd al-Malik(646–705) freed a gazelle he had captured because of her resemblance to his beloved:

O likeness of Layla, never fear!
For I am your friend, today, O wild deer!
Then I say, after freeing her from her fetters:
You are free for the sake of Layla, for ever![5]

Species[edit]

For gazelle species by population, see List of even-toed ungulates by population

The gazelle are divided into three genera and numerous species.[6]

Extinct[edit]

Fossils of genus Gazella are found in Pliocene and Pleistocene deposits of Eurasia and Africa. The tiny Gazella borbonica is one of the earliest European gazelles, characterized by its small size and short legs. Gazelles disappeared from Europe at the start of Ice Age, but they survived in Africa and Middle East. Three species became extinct in recent times due to human causes.

Recent extinctions[edit]

Prehistoric extinctions[edit]

Gallery[edit]

References[edit]

  1. Jump up^ "Gazelle". The Columbia Electronic Encyclopedia, 6th ed. 2007, Columbia University Press.
  2. Jump up^ Walter, Henriette; Fawcett, Peter D. (1994). Peter D. Fawcett, ed. French inside out: the worldwide development of the French language in the past, the present and the future (Illustrated ed.). Routledge. p. 66.ISBN 9780415076692.
  3. Jump up^ Merriam-Webster - Gazelle, Accessed: 22 December 2009
  4. Jump up^ Behrens-billAbouseif, Doris (1999). Beauty in Arabic culture (Illustrated ed.). Markus Wiener Publishers. p. 53.ISBN 9781558761995.
  5. ^ Jump up to:a b Necipoğlu, Gülru (1997). Gülru Necipoğlu, ed.Muqarnas: An Annual on the Visual Culture of the Islamic World (Illustrated ed.). BRILL. ISBN 9789004108721.
  6. Jump up^ "Antilopinae". Retrieved 2008-07-01.
  7. Jump up^ Participants at 4th International Conservation Workshop for the Threatened Fauna of Arabi 2003. Gazella saudiya. In: IUCN 2006. 2006 IUCN Red List of Threatened Species. . Downloaded on 7 October 2006.
  8. Jump up^ IUCN SSC Antelope Specialist Group 2008. Gazella saudiya. In: IUCN 2008. 2008 IUCN Red List of Threatened Species. . Downloaded on 18 December 2008.
+ نوشته شده در دوشنبه ششم آبان ۱۳۹۲ ساعت 11:48 توسط مهدی  |